Жаңалықтар

ҚХР Сауда министрлігі 29 қыркүйекте 2027 жылға автокөлік экспортына лицензия өтінімдері туралы № 404 хабарлама шығарды. Өткен жылдан айырмашылығы — өндірушілер шетелдегі сервистік пункттерді шарттармен, жергілікті рұқсаттармен және жөндеу мүмкіндігі туралы деректермен растауы керек; бірінші санат үшін кемінде 50 пункт. Комплаенс құжаты мен нақты баға да қажет. Жүйе 30 қыркүйекте ашылды, жергілікті органдар 28 қазанға дейін тексереді. Қазақстандық дилерлер мен СТО құжат жинауға қатысады.

2026 жылғы 17 шілдеде Қазақстан Президенті Тоқаев Шанхайда өткен 2026 жылғы Әлемдік жасанды интеллект конференциясының ашылу салтанатына қатысып, сөз сөйледі. Шанхайға сапары барысында Қытай мен Қазақстан 70-тен астам келісім мен меморандумға қол қойды, жалпы сомасы 15 миллиард доллардан асады, олар цифрлық инфрақұрылым, көлік-логистика және қауіпсіздік салаларын қамтиды; Қазақстан тарапы былтырғы екіжақты сауда көлемі 49 миллиард долларға жеткенін мәлімдеді, Қытайдың Қазақстан экономикасына инвестициясы 30 миллиард доллардан асады.

2026 жылғы маусымда Қазақстанның сыртқы істер министрі екі бұйрыққа қол қойды: инвесторларға арналған «бір терезе» қағидаларын және инвесторлар тізілімі мен Ұлттық цифрлық инвестициялық платформа қағидаларын өзгертті. Жоба бойынша қолдау сұрайтын қытай компаниялары алдымен жобасы республикалық па, өңірлік пе пулға түсетінін және «жасыл дәліздің» жаңа өту балына, яғни 1,6-ға жететінін анықтауы керек. Екінші бұйрықтың мәтінін тексере алмадық, егжей-тегжейі Morgan Lewis заң фирмасының мәліметі бойынша берілді.

Қазақстанның жаңа Салық кодексі 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданылады: ҚҚС-тың базалық мөлшерлемесі 12%-дан 16%-ға көтерілді, корпоративтік табыс салығының базалық мөлшерлемесі бұрынғыдай 20% болып қалды, ал банктер мен ойын бизнесі үшін 25% белгіленді. Елде жұмыс істеп жатқан немесе нарыққа енуге дайындалып жатқан қытай компаниялары баға мен ҚҚС есебін, пайда болжамын қайта есептеп, дивидендтер мен үлесті сатуға салынатын салықты жеке тексеруі керек.

Маусымда Үрімжіде вице-премьер – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин Қытайдың Pingmei Shenma және Xinjiang Zhongxinjian Animal Husbandry компанияларының басшыларымен кездесті. Pingmei Shenma Қазақстанда құны 1,5 млрд долларға дейінгі көмір химиясы кешенін қарастырып отыр, қазақстандық тарап Абай облысын ұсынады. Zhongxinjian «Қорғас» АЭА-да мал азықтық жүгері өсіріп жатыр және жылына 1 млн тонна терең өңдеу паркін жоспарлайды. Тек меморандумға қол қойылды, жол картасы келісілді, түпкілікті инвестициялық шешім жоқ, ал 1,5 млрд қытай тарапы қарастыратын жоғарғы шек.

2 қазанда Ақордада ЖИ дамыту кеңесінің үшінші отырысы өтіп, өнеркәсіпті цифрлық трансформациялау қаралды. Президент ыдыраңқы цифрлық жобалардан өндіріске ЖИ-ді кешенді енгізуге көшуді, пилоттан коммерциялық қолдануға жылдам өтуді, өнеркәсіптік деректердің бірыңғай стандарттарын және отандық шешімдерге назар аударуды талап етті. Сома мен мерзім аталмаған, сондықтан ЖИ технологиясы мен жабдығын жеткізетін қытай компаниялары үкіметтің нақты шараларын күтуі керек.

2 қазанда Қасым-Жомарт Тоқаев Sinovation Ventures және 01.ai басшысы Ли Кай-Фуды қабылдады. Ақорданың хабарлауынша, Үкімет орта білім беру жүйесіне жасанды интеллектіні енгізу жобасын бастап кеткен. Ли Кай-Фу шағын жинақты мектептерге арналған пилоттың параметрлерін айтты: 2026 жылғы қыркүйектен бастап 10 мектепте жүріп жатыр, 2027 жылғы қаңтарда 60 мектепке, сәуірде 500 мектепке дейін кеңейту жоспарланған.

Астанада өткен AI & Digital Bridge 2026 форумы барысында Қазақстан мен Қытай үш келісімге қол қойды, олар жаңартылатын энергия көздері, қолданбалы жасанды интеллект және цифрлық деректерді сақтау бойынша үш бірлескен зерттеу орталығын құрады. Қазақстан тарапының Энергетика министрлігі инвестиция көлемін, қаржыландыру көздерін және іске қосылу уақытын ашпады, технологияларды беру шарттары, зияткерлік меншік құқығының тиесілілігі және т.б. да түсіндірілмеді.